Кыргызстанда орус тили абадай керек. Ансыз күрөшүү жана жашап кетүү кыйын

“Российская газета” Москванын өкмөтү менен биргеликте өткөрүп жаткан эл аралык Пушкин сынагына эмгектер келип түшүүдө. Кыргызстандын Казарман айылынан Аида Сатыбалдиева алардын борбордон алыс жайгашкан айылында орустар такыр жок экенин жана орус тилин кыргыз балдар бир гана орус тили жана адабияты сабагынан угат деп жазат.

Педагог билим алуу ийне менен кудук казганга барабар деген белгилүү кыргыз макалын эске салат. Орус тили мугалимин “пайдалуу эмгек куралы” деп атайт. “Мисалы, эгер менен дарак болсом, анда мен сөзсүз мөмөлүү дарак, мисалы алма болмокмун. Орус тилин билгендер гана тилдин даамын алмалар аркылуу, башкача айтканда менин эмгектеримди эркин жана жеңил сезе алышат”, - дейт өз эмгеги тууралуу Аида.

Ал орус тили анын рокуучуларына турмушта абдан кереги тиет деп ишенет. Ошондуктан, балдар сабакты анчалык жөндөй албаган айылдык мектепте бир гана орус тилинде сүйлөшүүгө аракет кылышат, “жаңсоо жана адамзатынын эң чоң ойлоп табуусу болгон бор жардамга келет”.

Мугалим орус тилин жакшы билбегендер үчүн өзүнүн “санкияларын” ойлоп тапкан. “Сабак учурунда, биздин жазылбаган мыйзамга алайык, ар бир орусча айтылбаган көздөргө санкция киргизилген (бул сөз “тыюу салуу” дегенге караганда жагымдуу), айып менен жазаланышат: 5-6-класстарда – бул момпосуйлар! Албетте, бул оюн маселени чечүүчү жол менен, бирок аны чечүүгө алып баруучу жолдордун бири. Эң эле жөнөкөй ойду орус тилинде берүү канчалык эмгекти жана акылдын ийкемдүүлүгүн талап кыларын, канчалаган жылмаюу менен күлкүнү келтирерин сиздер билсеңиздер кана”, - деп жазат ал. Иштөө үүчн эмнеге айылды тандап алганын мындайча түшүндүрөт: “Шаарда орус тилине кадимкидей, бар нерседей мамиле кылышат, бирок аны байкашпайт... Ал эми менен окуучуларыма, келечектеги студенттерге орус тили абадай керек, ансыз күрөшүүгө жана жашап кетүүгө кыйын болот”.

Орус тилине болгон мамилеге мисал катары Аида өзүнүн жолдошун айтат. Күйөөсү - өзүнүн мурунку окуучуларынын бири ар дайым тилдик барьерди сезип келген, ар дайым орусча сүйлөөдөн тартынып жүргөн жана жумушу боюнча отчетун текшерип берүүнү суранчу. “Парадокс, бирок мамлекеттик тилде отчет берүү талап кылынганы менен, техникалык отчеттордун которулушу – маанисиз сөздөрдүн топтому, ошондуктан отчеттордун мындай түрүн орус тилинде алышат. Жолдошум менен иштөөгө туура келди. Эми маанилүү кагаздарды түзүү учурунда ал мага: “Текшербей эле койсоңуз болот, катасы жок, менин орус тилчи жарым”, - дейт.

Өзүнүн эссесинде Аида Сатыбалдиева өзүнүн кесиптештерине кайрылат: “Сүйкүмдүү, орус тилчи мугалимдер! Биз баарыбыз бир нерсени байкайбыз жана ал ар дайым бизде жылмаюуну пайда кылат. Кай жерден жолукпайлы биз менен биздин окуучуларыбыз орусча: “Здрасьте!” деп учурашышат, анткени алар бизге орусча денсоолук каалашат!”

Орус тили мугалимдери үчүн Пушкин сынагын “Российская газета” Орускызматташтыктын колдоосу алдында Москва Өкмөтү менен биргеликте өткөрүлүп келет.

Пушкин сыйлыгы чет элдик орус тилчи мугалимдер үчүн жыл сайын өткөрүлүүчү гранттык колдоо катары негизделген. Азыркы учурга чейин сынакка 30 өлкөдөн 6 миңден ашык адам катышып, 800 мугалим лауреат болуп, Москвага барып келишкен.

Калыстар 50 лауреатты аныктайт, алардын аттары салт боюнча 6-июнда – А.С.Пушкиндин туулган күнүндө белгилүү болот. Сентябрь айынын башында жеңүүчүлөр Моквага салттанаттуу аземге чакырылышат.

Булак: http://www.rusinkg.ru/article/3-russkij-mir/6645-russkij-yazyk-v-kirgizii-nuzhen-kak-vozdukh-bez-nego-trudno-borotsya-i-vyzhit

Комментарийлер  

0 #2 Jasonexola 17.05.2018 02:34
http://bit.ly/2INJdie Snorest - клипса от храпа
Инновационное приспособление, которое стимулирует рефлексогенные точки в области носовой перегородки, расширяет дыхательные пути и повышает концентрацию кислорода в крови.
Тем самым - избавляет от храпа и делает ваш сон глубоким и здоровым!
Кайталоо
0 #1 CesarBuddy 16.05.2018 15:25
http://bit.ly/2Iiymgx Монокуляр ночного видения и часы Patek Philippe Geneve в подарок (1690)
Новый сверхмощный монокуляр Bushnell с функцией ночного видения - незаменимая вещь для наблюдения на рыбалке и охоте. Поле зрения: 8 км, кратность увеличения: 16Х.
Каждому покупателю - часы в подарок.
Кайталоо

Комментарий кошуу


Защитный код
Жанылоо

Өзгөчө пикир

  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
  • 6
  • 7
  • 8
  • 9
  • 10
  • 11
  • 12
  • 13
  • 14
  • 15
  • 16
  • 17
  • 18
  • 19
  • 20
  • 21
  • 22
  • 23